หมอดินอาสาดีเด่น กรมพัฒนาที่ดิน ประจำปี 2568
สำนักงานพัฒนาที่ดินเขต 4


ชื่อ : นายเข็มทอง ศรีสุข
ตำแหน่ง : หมอดินอาสาประจำตำบล
ที่อยู่ : ตำบลภูเงิน อำเภอกันทรลักษ์ จังหวัดศรีสะเกษ
รางวัลและประกาศเกียรติบัตร :
1. ประกาศนียบัตรรับรองมาตรฐานสินค้าเกษตรการปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีสำหรับพืชอาหาร ปี 2567 กรมวิชาการเกษตร
2. รางวัลชนะเลิศระดับเขต หมอดินอาสาผู้ใช้งานบัตรดินดี ดีเด่น ปี 2567 กรมพัฒนาที่ดิน
3. ประกาศนียบัตรรับรองการปฏิบัติตามมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ ภายใต้กระบวนการพีจีเอส ปี 2566 มูลนิธิเกษตรอินทรีย์ไทย
4. ประกาศนียบัตรรับรองแปลงเกษตรอินทรีย์แบบมีส่วนร่วม (SDGsPGS) ปี 2566 จังหวัดศรีสะเกษ
5. ประกาศนียบัตรรับรองให้ใช้ตราสัญลักษณ์ทุเรียนภูเขาไฟศรีสะเกษ (GI) ปี 2565 กรมทรัพย์สินทางปัญญา
6. ประกาศนียบัตรผ่านการอบรมการผลิตทุเรียนที่มีคุณภาพ ปี 2563 วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีจังหวัดศรีสะเกษ

ลักษณะพื้นที่ ปัญหาของดิน และแนวทางในการแก้ปัญหาพื้นที่ดิน
           หลักคิดการทำงานของหมอดินอาสา : "การผลิตพืชแบบเกษตรอินทรีย์" หมอดินเข็มทอง ศรสุข มีพื้นที่ทำการเกษตรทั้งหมด 9 ไร่ มีความมุ่งมั่นในการปลูกทุเรียนอินทรีย์ โดยได้มีการนำองค์ความรู้ เทคโนโลยีการจัดการดิน แอปพลิเคชันของกรมพัฒนาที่ดินและหน่วยงานต่าง ๆ เช่น การผลิตปุ๋ยหมักจากเปลือกทุเรียน, น้องดินดี (AI Chatbot), การปลูกหญ้าแฝกเพื่อรักษาความชื้น มาประยุกต์ใช้ในพื้นที่ของตน อีกทั้งมีการสร้างบ่อพักน้ำควบคู่ไปกับการใช้ระบบพลังงานแสงอาทิตย์
           พื้นที่นี้อยู่ในกลุ่มชุดดินที่ 29 ชุดดินโชคชัย (Ci) เป็นดินเหนียวลึกมาก ค่อนข้างร่วนซุย ดินบนเป็นกรดปานกลางถึงกลางและเป็นกรดจัดมากถึงกรดจัดในชั้นดินล่าง ปัญหาส่วนใหญ่ของดินนี้ คือ มีความอุดมสมบูรณ์ต่ำเนื่องจากดินมีสภาพเป็นกรดจัดจากการใช้สารเคมีอย่างต่อเนื่องเป็นระยะเวลานาน และไม่มีการปรับปรุงดินซึ่งจะส่งผลต่อการดูดซึมธาตุอาหารหลักต่าง ๆ ในรูปที่เป็นประโยชน์ ต่อพืช และเสี่ยงต่อการขาดแคลนน้ำในการทำพืชไร่หรือไม้ผล จากการที่ได้เข้าร่วมการอบรมหมอดินอาสามาโดยตลอดทำให้เกษตรกรได้ตระหนักถึงโทษของการใช้สารเคมีซึ่งเป็นอันตรายต่อร่างกายจึงมีแนวคิดที่จะปรับเปลี่ยนวิถีการผลิตมาเป็นระบบอินทรีย์ โดยผลิตปุ๋ยอินทรีย์เพื่อใช้ปรับปรุงดิน ฟื้นสภาพดินที่เคยมีการใช้เคมีมาก่อน มีการใช้เปลือกทุเรียนเป็นวัสดุหมักในการผลิตปุ๋ยหมักสำหรับใช้ในสวน นอกจากนี้ยังมีการใช้หญ้าแฝกปลูกภายในบริเวณสวนเพื่อรักษาความชุ่มชื้นในดิน เพิ่มความอุดมสมบูรณ์ของดิน และป้องกันการพังทลายของดิน ร่วมกับการใช้ AI Chatbot “น้องดินดี” เป็นผู้ช่วยในการสืบค้นข้อมูลด้านการพัฒนาที่ดิน
           ในปี พ.ศ. 2563 ได้มีการรวมกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกทุเรียน จัดตั้งเป็นกลุ่มภูเงินพีจีเอส (PGS) เข้าร่วมโครงการพัฒนากลุ่มเกษตรกรผู้ผลิตเกษตรอินทรีย์ ในปี พ.ศ. 2566 ได้ยื่นขอรับรองมาตรฐานเกษตรอินทรีย์พร้อมกับสมาชิกกลุ่ม และได้รับรองการเป็นผู้ผลิตด้วยระบบเกษตรอินทรีย์ไม้ผลของจังหวัดเป็นกลุ่มแรก มีการรวมกลุ่มเครือข่ายผู้ปลูกทุเรียน รวมผลผลิต และจำไปจำหน่ายในเทศกาลประจำตำบล อำเภอ และจังหวัด ทุก ๆ ปี อีกทั้งยังมีการวางแผนการตลาด ตั้งมาตรฐานการขาย และประชาสัมพันธ์ผ่านสื่อ โซเชียล ซึ่งได้รับความสนใจและยังเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ของจังหวัดอีกด้วย
           ปัจจุบันนายเข็มทอง ศรสุข ปฏิบัติหน้าที่หมอดินอาสาประจำตำบลภูเงิน ได้มีการใช้และขยายผลการใช้ผลิตภัณฑ์ เผยแพร่งานกรมพัฒนาที่ดินแก่ชุมชน ขยายผลไปสู่เกษตรกรต่างๆในระดับอำเภอ และระดับจังหวัด จากความสำเร็จด้านการพัฒนาที่ดินในพื้นที่แบบเกษตรอินทรีย์ ในปี พ.ศ. 2567 ได้รับคัดเลือกเป็นศูนย์เรียนรู้เกษตรอินทรีย์ ประจำอำเภอกันทรลักษ์ จังหวัดศรีสะเกษ จัดตั้งศูนย์เรียนรู้เพื่อให้บริการงานกรมพัฒนาที่ดิน เป็นจุดแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ศึกษาดูงาน และเป็นศูนย์รวมของหมอดินอาสาในการพบปะ ประชุม นัดหมายกัน และให้บริการรับผลิตภัณฑ์กรมพัฒนาที่ดินในระดับท้องถิ่น เป็นจุดจัดฝึกอบรม จุดเรียนรู้งานต่างๆ ด้านการพัฒนาที่ดิน
          
สามารถดูประวัติและผลงานเพิ่มเติมได้โดยสแกน QR Code